Скулптура на уметникот Давид Атанасоски изложена во Прилеп

Под наслов „Геолошки пресек" прилепскиот уметник Давид Атанасовски синоќа на публиката во Центарот за култура „Марко Цепенков" и ја претстави својата скулптура изработена за манифестацијата Нов културен бран.

Скулптурата, составена од два дела со симболика го објаснува насловот „Геолошки пресек".

Според младиот уметник Атанасоски, со употребата на дрвени штици и хартија како материјали за скулптурата, се праќа порака.

– Моја главна цел е преку една ликовна интерпретација на геолошките деградации на земјината кора да го моделирам моето уметничко дело користеќи секундарни материјали, во овој случај дрвени штици и хартија.   Употребата на овие репродуктивни материјали индиректно се поврзува со идејата за интеграција и имплементација на еколошките, економските и општествените тенденции во глобалниот биолошки екосистем, вели Атанасоски.

За историчарот на уметноста Викторија Димеска, впечатливото уметничко дело на Атанасоски упатува на настанувањето на земјата и еволутивниот процес.

Создавајќи хармонија помеѓу органската и геометриската форма, скулпторот креира пластични целина или елемент, притоа, истакнувајќи ја природната вредност на материјалот – дрвото. Метафорично, стратиграфскиот приказ на структурата ја симболизира еволуцијата на земјата, од нејзиното настанување до денес, културошката слоевитост и наративниот приказ на историјата на човештвото. Додека, пак, хартијата или пишаниот збор ја симболизира сопствената улога на медиум и информатор, поради податливоста на информации,  како и сведоштво за идентификација и верификација на настаните, коишто се одиграле во одредени временски рамки, рече Бимеска.

Уметникот Давид Атанасоски досега има бројни самостојни и групни изложби./МИА

Сончево со локална облачност и со услови за магла по котлините

Времето ќе биде претежно сончево со локална облачност и со услови за појава на утринска магла по котлините. Потоа ќе преовладува променливо и врнежливо време, информираат од Управата за хидрометеоролошки работи.

Утринската температура ќе се движи од минус 5 до 4 степени, а дневната од 8 до 15 степени.

Во Скопје и околината времето ќе биде сончево со локална облачност со услови за појава на утринска магла по котлините. Утринската температура ќе достигне до минус 1 степен, а дневната ќе достигне до 12 степени.

Од ноќта кон вторник од запад ќе почнат врнежи од дожд, кои на планините ќе бидат од снег.

Од вторник кон крајот на денот на запад и на север дождот ќе поминува во снег и на

повисоките места. Овие врнежи повремено ќе се поинтензивни (над 25 л/м2) особено во

западните делови и на југ. /МИА

Кејт Брнз: САД е силен поддржувач на аспирациите на Македонија да биде целосно интегрирана во НАТО и ЕУ

Соединетите Држави се силен поддржувач на аспирациите на Македонија да биде просперитетна, безбедна и инклузивна демократија, целосно интегрирана во НАТО, во ЕУ и во другите трансатлантски институции. 

Многу важен дел од тоа е силното безбедносно партнерство меѓу нашите две држави, изјави амбасадорката на САД, Кејт Мари Брнз за МИА по повод Меѓународниот ден за борба против корупцијата.

Амбасадорката додаде дека сега е време да се гледа напред, не назад – цврсто да се вгради нашата земја во евро-атлантските институции, да се зацврстат нејзините демократски институции, и да порасне економијата за подобар живот на сите граѓани, а особено за генерациите кои доаѓаат.

-Минатата недела во Лондон, бевме сведоци како Македонија првпат седи на масата покрај генералниот секретар на НАТО, опкружена со своите идни сојузници. На почетокот на 2020, очекуваме и официјално да ви посакаме добредојде како наш 30-ти сојузник во НАТО. Во последните неколку месеци, патувам низ земјата, зборувам со студенти и слушам директно од нив. Младите кои ги среќавам се фокусирани на градење на иднина која во предвид ги зема нивните грижи и очекувања за постоење на фер однос, можности и транспарентност, рече амбасадорката Брнз.

Таа додаде дека тоа што денес постои жива дискусија за корупцијата е возможно заради напредокот што е постигнат во промовирањето на транспарентноста и одговорноста – и гаранциите дека за разлика од минатото, злоупотребите не се ставаат под тепих.

Оваа транспарентност, истакна амбасадорката, претставува нето позитивна придобивка за земјата.  Зголемената транспарентност значи дека луѓето знаат повеќе за внатрешните состојби на нивната влада и можат да бараат корегирање на активностите.

Состојбата со слободата на медиумите, како што додаде Брнз, е многу подобрена во однос на состојбата од пред само неколку години, односно денес медиумите можат слободно да известуваат и да ја повикуваат владата на одговорност, без страв од директна или индиректна одмазда.

-Државната комисија за спречување на корупцијата има преземано важни чекори за попроактивно да се бори против високата корупција низ целиот политички спектар. Владата има преземано чекори да го подобри јавното управување со финансиите и нивната транспарентност, на пример преку лансирање на новиот портал Отворени финансии, што секој може да го користи онлајн ако сака да ги следи трошењата на државата, појасни Брнз.

Но, и покрај подобрената клима, амбасадорката истакна дека корупцијата сеуште претставува проблем. Со толкав остварен прогрес и со толку високо платена цена за корупција, Северна Македонија, според Брнз, не смее да си дозволи враќање назад.

-Зошто корупцијата е толку скапа и штетна? Како прво, таа подгрева нестабилност со тоа што го поткопува доброто владеење и што дава простор на криминалните елементи да владеат. Ја уништува вербата во институциите. Нема ништо подеморализирачко и пообесхрабрувачко за било кој граѓанин од уверувањето дека системот е нечесен и дека луѓето кои се на позиција на моќ не подлежат на истите правила. Таа, исто така ги обесхрабрува бизнисите да инвестираат и ги одвраќа оние бизниси кои бараат правилата на играта да важат за сите подеднакво, истакна Брнз.

Таа додаде дека борбата против корупцијата е борба што бара решителност од сите елементи во општеството: од граѓанското општество, од медиумите, од приватниот сектор, од судството, од институциите на системот и секако, од јавноста.

-Според извештајот на ОН за 2018, на светско ниво корупцијата годишно чини неверојатни $3,6 трилиони. Еден трилион долари се даваат годишно за поткуп, а останатите $2,6 трилиони се украдени. Ова е еднакво на повеќе од 5 проценти од глобалниот БДП, а оди за давање поткуп или кражби преку корупција, рече Брнз.

Според амбасадорката, нов Закон за Јавното обвинителство е суштествен за да се покаже национална посветеност во борбата против корупцијата и градење на посилно обвинителство како институција. Случаите на корупција што беа покренати од Специјалното јавно обвинителство, таа истакна дека мораат да продолжат на еден кредибилен начин.

-Многу е важно Собранието да избере квалификувани и компетентни раководители на институции, на легален и транспарентен начин. Тука спаѓаат Државниот завод за ревизија, Комисијата за заштита на правото на слободен пристап до информации од јавен карактер, како и членови на совети при Агенцијата за аудио и аудио-визуелни медиумски услуги, јавниот радиодифузен сервис, и Судскиот совет, додаде амбасадорката.

Таа појасни дека овие институции, што се суштествени за надзор врз властите и нивната одговорност, се премногу долго оставени без челници или тие имаат истечени мандати. Тие, според неа, мора да бидат оснажени за да можат да ја извршуваат својата работа – на пример да набљудуваат како политичките партии трошат државни пари, да осигураат дека медиумите и политичките партии точно ги прикажуваат трошоците за реклами во електронските и онлајн медиуми што се финансирани од државата, и да осигураат дека истите правила важат за сите за време на изборните кампањи. Додаде дека Собранието треба да преземе дејствија сега за да покаже дека државата е посветена на постоење на систем на взаемна контрола.

-Штом Државната комисија за борба против корупцијата ја доврши својата национална стратегија за борба против корупцијата, Собранието треба да дејствува и да ја усвои пред следните национални избори. Секое одложување ќе ги доведе во прашање заложбите на земјата за унапредување на евро-атлантските интеграции, истакна Брнз.

Додаде дека навременото усвојување на стратегијата ќе биде вин-вин ситуација за општеството, а не бара речиси никаков напор, истакна Брнз.

-Демократска и просперитетна Македонија заснована на вредностите на транспарентност и одговорност е одличен партнер за Соединетите Држави. Ќе продолжиме да работиме со луѓето и институциите на оваа земја за да се оддржи позитивниот импулс кон напредок и за да се создаде подобра иднина, рече амбасадорката./МИА

Различни толкувања за препораките на Венецијанската комисија за Законот за јазиците

 Изминативе денови владините партнери СДСМ и ДУИ излегоа со различно толкување за препораките на Венецијанската комисија за Законот за јазиците, иако официјалниот извештај на Комисијата дури денеска треба целосно да биде достапен.

Премиерот Зоран Заев најави дека власта ќе ги испочитува укажувањата на Венецијанската комисија за Законот за употребата на јазиците. Ќе се даде конкретно ревидирање од надлежното Министерство за правда, заедно со експертите кои работат, на прецизен начин како што тоа Венецијанската комисија го укажува и потоа ќе се прати во Парламентот за негово донесување.  Но, како што изјави вчера премиерот „нема да дозволимe да бидеме наивни никој од нас да отвораме повторно некои работи кои би можеле да не поделат".

-Секогаш сме биле конзистетни на изјавите и она што сакам уште еднаш да го реафирмирам во јавноста е дека многу убави работи се случија во последните две и пол години со кои што нашиот народ, сите етнички заедници, различни религиозни групи и секако различни културолошки наследства и сличности, успеа да се обедини во концептот на „Едно општество за сите". Од сите тие работи овој Закон беше едната работа која не обедини. Секако, како што рековме и претходно и така понатаму ние дадовме заеднички писма и дописи до Венецијанската комисија, Владата носеше одлуки, Парламентот го усвои претходно законот, додаде премиерот Заев.

И вицепремиерката и министерка за одбрана Радмила Шекеринска го повтори ставот дека мислењето на Венецијанската комисија ќе се почитува. Таа вели дека ќе го почекаат официјалниот извештај на Комисијата,  ќе го анализираат мислењето, па ќе излезат со заеднички став.

По долгите дискусии за Законот за јазици ние, како што рече Шекеринска, излеговме со текст зад кој застанавме и добивме сериозно мнозинство и во Собранието, кажавме дека имаме и одредени дилеми и за тие дилеми, но и за целиот Закон, самата Влада побара мислење од Венецијанската комисија.

Вицепремиерот Бујар Османи пак смета дека секое поместување еднострано на балансот во македонско – албанските односи кои се постигнати со многу труд ќе отвори магичен круг и спирала која ќе не помести од патот кој што сме тргнале.

Објаснувајќи што значи еднонасочно поместување, рече дека кој било обид, на пример дали македонските уставни судии да ги надгласуваат албанските уставни судии, дали Министерството за правда без согласност од целата Влада, дали Собранието без согласност и на претставниците на етничките заедници, дали кој било друг во државата ако се обиде на најсензитивното прашање да пристапи еднонасочно, буквално, како што рече, ја урива оската на која се држи балансот на македонско-албанските односи во државата.

Коментирајќи ги одлуките на Венецијанската комисија, Османи посочи „колку што ни е важен јазикот, толку ни е важна и правната држава".

– Го споделуваме ставот дека не смее ниту еден предмет да биде жртва на неизградени капацитети. Фокусот треба да ни биде во забрзана изградба на капацитети и во судството, и во администарцијата, притоа да најдеме начин како ниту еден предмет, од кој и да е тип, да не биде жртва на неизградени капацитети во судство. По однос на банкнотите ќе треба повторно да седнеме инклузивно и да видиме како да се спроведе овој заклучок на Венецијанската комисија, рече Османи.

Според него, сите забелешки на Венецијанската комисија треба да се имплементираат во акциските планови и во создавањето капацитети.

Портпаролот на опозициската ВМРО-ДПМНЕ, Наум Стоилковски рече дека ВМРО-ДПМНЕ не е против унапредување на правата на граѓаните во Македонија, но тоа да биде согласно Уставот и законите.

-Тоа го бараше ВМРО. Да се седне да се разговара и да се направи функционален закон за употреба на јазиците во Република Македонија. Да се направи законски текст којшто ќе биде согласно Устав, закони, функционалност и сето тоа да се однесе на оценка на Венецијанската комисија, за да не се доведеме во ситуација како што државата е доведена сега, рече Стоилковски.

Венецијанската комисија во мислење усвоено пред неколку дена ги повикува властите на Македонија да го преиспитаат Законот за употреба на јазиците преку консултации со сите засегнати страни. Според соопштението, издадено по состанокот во Венеција, правните експерти на Советот на Европа подвлекуваат дека во споредба со законодавството од 2008 година, новиот закон значително ја проширува употребата на албанскиот јазик и во многу аспекти ги надминува европските стандарди утврдени со Рамковната конвенција за заштита на националните малцинства и Европската повелба за регионални и малцински јазици.

Венецијанската комисија ја поздравува подготвеноста на властите за подобрување на јазичната состојба на заедниците. Оценува дека во одредени области новиот закон може да оди премногу далеку со наметнување на јавните институции на нереални правни обврски, особено во врска со употребата на албанскиот јазик во судска постапка, придружено со тешки санкции во случај на непочитување и можност за промена на судските решенија, доколку има недостиг на превод и толкување во текот на постапката.

Според мислењето на Венецијанската комисија, овој пристап би можел значително да го забави функционирањето на целото правосудство, ризикувајќи сериозни нарушувања на правото на фер судење, загарантирано со Европската конвенција за човекови права.

Комисијата понатаму забележува дека Законот за јазици не е прецизен кои одредби важат само за албанскиот, а кои, исто така и за другите јазици на заедниците.

Законот за употреба на јазиците беше донесен во јануари годинава. Собранието го гласаше по втор пат, откако претходната година претседателот Ѓорге Иванов одби да го потпише указот. /МИА

притисни ентер